Sosyal Medya Mezatları: Milyarlarca Liralık Kayıt Dışı Satışların Maliye Radarında Ortaya Çıkması

Hazine ve Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu (VDK) başkanlığı, sosyal medya üzerinden gerçekleştirilen açık artırmalarla kayıt dışı satış yapan mezatçıları yakından izlemeye aldı. Bu yöntemle son dönemde pek çok kişinin satış yaptığı ve giderek yaygınlaştığı belgelendi. Altı ay içinde milyonlarca liralık ürünün açık artırmalarla satıldığı tespit edildi.

İzleme sürecinde, sosyal medya üzerinden yapılan mezatlarda binlerce ürünün satışa sunulduğu belirlenirken, para akışını izleyen müfettişler tarafından altı ay içinde 500 milyon liradan fazla değerdeki ürünün vergisiz ve kayıt dışı olarak gerçekleştiği saptandı. Bu bulgular, kamuya açık denetimlerin sonuçlarıyla güçlendirildi.

İlk aşamada; bu şekilde satış yapan 50’den fazla kişi vergi incelemesine sevk edildi. İncelemeler, satılan ürünlerin vergileri ve elde edilen kazançlar dikkate alınarak, mezatlar aracılığıyla iki yıl içinde yaklaşık 1 milyar liraya varan verginin kayıt dışı bırakıldığını gösterdi.

Müfettişler müşteri gibi mezatta yer aldı Vergi denetmenleri, ürünlerin mahiyetini netleştirmek ve sosyal medya paylaşımında yer alan IBAN ve hesap bilgilerini ele geçirebilmek amacıyla potansiyel müşteriler gibi tüm mezatlara katılarak veri topladı. Aynı gün içinde farklı hesaplardan yapılan çok sayıda açık artırma nedeniyle bilgi edinme süreci, açık kaynak istihbaratı ve web kazıma yoluyla desteklendi. Mezatta yer alan kişiler, takip süresince çeşitli kanallar kurarak abonelere özel yayınlar yapmaya başladılar ve ürünler, bildirişler ve anlık mesajlaşma uygulamaları aracılığıyla paylaşıldı. Çok sayıda alışveriş yapanlara özel indirimler uygulanarak müşteri bağlılığı hedeflendi.

Sürekliliği sağlamak için IBAN değişiklikleri Mezatçıların takipten kurtulmak için IBAN ve hesap bilgilerini sürekli değiştirdikleri ve hesapları farklı kişiler üzerine açtıkları da tespit edildi. Ayrıca müşterilere, para transferleri sırasında ticari bir faaliyet bulunduğunu belirten ifadelerin kullanılmaması konusunda da sürekli uyarılar yapıldı. Kazanan müşterilerle hesap bilgilerinin özel olarak paylaşıldığı görüldü.

Mezatlarda öne çıkan ürünler arasında canlı hayvanlar, taklit- ve kopya ürünler, outdoor ürünler, bıçaklar, tespihler, çakmaklar ve küçük elektrikli aletler yer aldı. Yerli seri üretim bıçaklar 1.000 TL, yabancı seri üretim bıçaklar 10.000 TL civarında, yerli tasarım bıçaklar ise 75.000 ile 200.000 TL arasında değişen fiyatlarla satışa sunuldu. Bu ürünlerin satışı, Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’un ihlali olarak değerlendirildi. Ayrıca fildişi görünümlü kabzaların da satışa konu edildiği belirlendi. Taklit ve sahte ürünler nedeniyle tüketici mağduriyetinin de ortaya çıktığı gözlemlendi.

“Vatandaşlarımız da mağdur oluyor” Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, AA muhabirine verdiği demeçte, kayıt dışı ekonomiyle mücadele çalışmalarının sektörler ve yöntemler genişletilerek sürdürüleceğini ifade etti. “Sosyal medya pek çok fırsat ve riski bir arada barındırıyor. Özellikle vergi ödemeden kayıt dışı satış için kullanılmasının hem devletin vergi kaybına yol açtığını hem de vatandaşlarımızın güvensiz alışveriş nedeniyle mağdur olmasına neden olduğunu” savundu. Kayıt dışılıkla mücadeleyi sürdürürken vatandaşların yanında olmaya devam edeceklerini belirtti.