AYSAD Başkanı Salıcı: Sorunları değil çözümü konuşalım
Türkiye’nin ayakkabı ve yan sanayi alanı, küresel belirsizlikler, maliyet baskıları ve ithalat baskısı altında süregelen dönüşümün eşiğinde ilerliyor. Ayakkabı Yan Sanayicileri Derneği (AYSAD) Başkanı Sait Vakkas Salıcı, bu kritik süreçte sektörde “ticari depresyon” olarak görülen tabloya dikkat çekti ve güven ile talebin aynı anda düşmesinin yarattığı baskıya vurgu yaptı. Salıcı’ya göre, pandemi sonrası başlayan dalgalanma iki yıldır derinleşti ve emek yoğun sektörlerde en belirgin hissediliyor.
“Büyük masada konuşup, ekosistemi kurmalıyız.” Salıcı, sorunun temelinde yalnızca maliyetlerin yükü olmadığını belirterek, çözüme giden yolun kolektif akıl ve ekosistem odaklı yaklaşım ile mümkün olduğunu ifade ediyor. Üretici, yan sanayici ve perakende aktörlerinin bir araya geldiği bir yapının, üç ana damarın aynı yuvarlak masa etrafında buluşması gerektiğini vurguluyor. Ortak paydada buluşmanın ve güçlü fikirlerin ekonomi yönetimine tek ses olarak ulaştırılmasının kritik olduğunu söyleyen Salıcı, yeni nesil sanayicileri bu masaya dahil etmenin önemine işaret ediyor.
“Çözümleri konuşmalı, sorunları konuşmayı bırakmalıyız.” Salıcı, sektördeki sorunların çokça konuşulduğunu ancak artık somut çözümlerin üretme zamanının geldiğini belirtiyor. 2026 hedefleri üzerinden STK’ların, odaların ve birliklerin çözüm süreçlerinde aktif rol alması gerektiğini savunan Salıcı, yüksek faiz, enflasyon ve döviz kırılmaları gibi konuların uzun zamandır tartışıldığını hatırlatıyor ve hızlı beyin fırtınasının gerekliliğine işaret ediyor. Sektörün etki alanını küçültmeden, ithalat bağımlılığını azaltacak yöntemler üzerinde odaklanılması gerektiğini vurguluyor.
“Devlet, 1 TL bile veriyorsa hesabı sorulsun.” Salıcı, mali desteklerin sadece anlık rahatlama sağlamadığını, uzun vadeli ve uygulanabilir yol haritalarına ihtiyaç duyulduğunu dile getiriyor. Vergi politikaları, teşvikler ve standartlar konusundaki kararların hesap verilebilir olması gerektiğini belirterek, sadece günü kurtarmaya yönelik adımların sürdürülebilir olmadığını ifade ediyor. Bir yol haritası ve sektörün söz sahibi isimlerinin bu masada yer alması gerektiğini vurguluyor.
“Fırsatçılar, fiyatları düşürmeden hareket ediyor.” Orta Doğu’da yaşanan çatışmalarla birlikte hammadde maliyetlerinin arttığını kaydeden Salıcı, bu dönemi fırsatçılığa endekslememenin önemine değindi. Türkiye’nin jeopolitik konumu gereği savaşın merkezinde olduğunu, ancak devlet denetimi ve sanayicinin dürüst yaklaşımıyla bu dönemden de güçlenerek çıkabileceğini belirtti. Panik ortamının üretim süreçlerini bozmasına karşılık, hammadde ve ürün fiyatlarındaki adaletsiz artışlara dikkat çekti ve stokçulukla mücadele gerektiğini söyledi.
“Sizden mal bulabilir miyiz diye arayanlar var.” Salıcı, tedarik zincirinde yaşanan sıkıntılar nedeniyle ihracat pazarlarında arayışların arttığını ifade etti. Farklı ülkelerden gelen taleplerin artmasına karşın, bu dönemin kolektif hareketle değerlendirildiğinde Türkiye için bir fırsata dönüşebileceğini belirtiyor. Yeni pazarlara yönelme ve alternatif distribütörlerle işbirliği olanaklarını değerlendirme gerektiğini vurguluyor.
“Deniz değiştiriyoruz, sallanmamız normal.” Salıcı, sanayi ve ticaretteki dönüşümü denizcilere özgü bir benzetmeyle açıklıyor: Karadeniz’den Marmara’ya, hatta okyanusa geçişte sallanmaların kaçınılmaz olduğunu ancak güvenin yeniden tesis edildiğinde bu dalgalanmanın aşılacağını belirtiyor. Doğru kılavuz kaptan eşliğinde Türkiye’nin küresel ticarette yeni alternatif pazarlar bulabileceğini ifade ediyor.
“100 milyar $’lık pazarda payımız çok az.” Değişen rekabet dinamiklerini vurgulayan Salıcı, değer bazlı rekabetin ön plana çıkacağını söylüyor. Küresel ayakkabı piyasasının 100 milyar dolarlık hacmi bulunduğunu ve Avrupa’ya yakın bölgelerde 60 milyar dolarlık büyük bir potansiyelin Türkiye için ulaşılabilir olduğunu belirtiyor. Geçmişte istikrarlı büyümenin sınırlı kaldığını, bu yeni dönemde kalite ve değer odaklı rekabetin belirleyici olacağını ifade ediyor.
“Karnı doyan masadan kalktı, şimdi moral bozuyor.” Sektörel fuarlara katılımın düşmesini psikolojik bir kırılma olarak değerlendiren Salıcı, AYSAF gibi etkinliklerdeki katılımın azalışını mevcut konjonktürdeki endişelere bağlıyor. Ancak geleceğe yönelik yatırım ve genç kuşağın enerjisini bir araya getirecek bir ekibin önemine dikkat çekiyor. 74. AYSAF’in 21 Nisan’da kapılarını açacağını ve Avrupa’yı yakın coğrafyada buluşturacak bir platform olarak sektör için önemli bir nefes olduğunun altını çiziyor.
