Yabancıya Konut Satışında Son 9 Yılın En Düşük Rakamı: Piyasalarda Dikkat Çeken Gelişme
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 2025 yılı için yayımlanan konut satış verileri, Mütekabiliyet Yasası kapsamında yabancı yatırımcıların Türkiye’den konut edinimini etkileyen dinamikleri net olarak ortaya koyuyor. Yeni dönemde yabancılara yapılan konut satışında son üç yıldır yaşanan gerileme dikkat çekiyor. Geçtiğimiz yıl toplam satışlar önceki yıla göre %9,4 azalarak 21.534’e geriledi ve bu değer, son 9 yılın en düşük seviyesi olarak kaydedildi. En çok satışın yapıldığı aylar ise aralıkta 2.541 satışla zirveyi, nisan ayında ise 1.440 satışla en düşüğü gösterdi.
Yabancı alımları içerisindeki pay 2025 yılında %1,3’e gerileyerek Mütekabiliyet Yasası’nın 2013 sonrası görülen en düşük oranını işaret etti. 2022’de elde ettiği %4,5 zirvedine kıyasla bu gerileme dikkat çekiyor. Rus vatandaşları İstanbul’da zirve yapan grup olarak öne çıkıyor. Uluslararası alımlarda en çok konut alan ülke vatandaşları arasında Ruslar 3.649 ile başı çekti; İranlılar 1.878, Ukraynalılar 1.541, Almanlar 1.376 ve Iraklılar 1.292 takip ediyor. Azerbaycan, Kazakistan, Çin, Suudi Arabistan ve Afganistan da ilk 10’da yer alıyor.
İller bazında bakıldığında yabancılara en çok konut satılan il İstanbul oldu; toplam satışların %37’si İstanbul’dan gerçekleşti ve ülke genelinde 7.989 konutla ilk sırada yer aldı. İstanbul’u 7.118 satışla Antalya, 1.800 ile Mersin, 769 ile Ankara, 461 ile Yalova izledi. Bursa, İzmir, Muğla, Sakarya ve Trabzon da ilk 10’da bulunuyor.
Fiyatlar artarken süreçler yavaşladı, Gayrimenkul Hizmet İhracatçıları Derneği (GİGDER) Başkanı Bayram Tekçe, yabancı konut alımlarında görülen bu düşüşü değerlendirirken, önceki yıllarda hızla yükselen gayrimenkul fiyatlarının ve ikamet izni süreçlerindeki yavaşlamanın bu dönemde başlıca nedenler olarak öne çıktığını belirtti. Ayrıca yatırımcıların geri dönüş süresinin bazı bölgelerde 30 yılı bulması, uluslararası yatırımcıları Dubai, İspanya ve Yunanistan gibi daha hızlı geri dönüş sağlayan piyasalara yönlendirdiğini ifade etti.
İkamet izni süreçlerinin hızlandırılması, yurt dışı tanıtım bütçelerinin artırılması ve yatırımcı dostu vize programlarının mevcut olmadığına dair eleştiriler, Türkiye’yi yeniden cazip kılmak için atılacak adımlar olarak öne çıkıyor. Tekçe, “vatandaşlıktan önce oturum izni” gibi bir yaklaşımın uygulanmasının yabancı yatırımcıları yeniden ülkeye çekebileceğini belirtti ve “altın vize veya buna benzer programlarla yatırımcıların ülkeye girişlerini kolaylaştırmalıyız” şeklinde önerilerini paylaştı. Ayrıca “kamuya olan güven ve süreçlerin tek merkezde yönetilmesi” mesajı da öne çıktı.
2026 için umutlar, “yeniden güvenli ve öngörülebilir bir yatırım iklimi” vurgusuyla destekleniyor. Kuşkusuz yatırımcı çekmeyi hedefleyen hedeflerle birlikte yalnızca konut değil, ticari gayrimenkul ve otel gibi değer üretici varlıklara da yönelim artabilir. GAPAS Başkanı Mustafa Kemal Şahin ise konut ediniminde vatandaşlıkla ilişkili sınırların yükseltilmesi gibi uygulamaların satışlarda baskı yarattığını, yabancı yatırımcının konut edinim sürecinin tek noktadan yürütülmesi gerektiğini belirtti. Bölge ve ürün bazlı teşvikler, sadeleşmiş tapu ve vergi süreçleri ile yeniden güvenli ve kazançlı Türkiye vizyonunun desteklenmesi gerektiğini söyledi. Bu yaklaşımın, özellikle ticari gayrimenkul ve hizmet sektörü yatırımlarında da olumlu etkiler yaratabileceğini sözlerine ekledi.
