Türkiye Su Ürünleri ve Hayvansal Mamullerinde 2025-2027 Gelişmeleri ve İhracat Odaklı Büyüme Stratejileri
Türkiye’nin su ürünleri ve hayvansal mamuller sektörü, yıllık büyümesini sürdürerek 2025’te ihracatını yaklaşık %5 artışla 4 milyar 46 milyon dolara yükseltti. Sektörün önde gelen aktörlerinden Sektör Kurulu Başkanı Sinan Kızıltan, 2015 yılında 1 milyar 184 milyon dolar olan ihracatın bir on yılda %123 artış gösterdiğini belirtti ve bu performansın sektörün ihracattaki yıldız konumunu güçlendirdiğini vurguladı.
İhracat paylaşımında su ürünlerinin önemli bir paya sahip olduğu bir tablo ortaya koyuldu. Toplam ihracatta en büyük payı alarak 2 milyar 243 milyon dolar ile su ürünleri öne çıktı ve bu ürünler toplam ihracatın %55’ini oluşturdu. Kanatlı ve yumurta sektörleri ise kota ve kısıtlamalara rağmen 2024 yılında 1 milyar 120 milyon dolarlık bir ihracatla dengeli bir performans sergiledi. Kanatlı etinin ihracatı %8 artışla 671 milyon dolardan 723 milyon dolara yükselirken, yumurta ihracatı 2025 yılında uygulanan fon etkisiyle %14’lük bir düşüşle 397 milyon dolara geriledi.
Süt ve süt ürünleri tarafında da kayda değer bir artış görüldü; ihracat %13 artışla 363 milyon dolardan 409 milyon dolara çıktı. Süt tozu ise %60 artışla 47,4 milyon dolardan 78 milyon dolara ulaştı ve sektöre hareketlilik kattı. Dünyada bal üretiminde ikinci sırada konumlanan Türkiye, 2025 yılında 33,5 milyon dolarlık bal ihracatı gerçekleştirdi ve levrek başta olmak üzere su ürünleri ihracatında ise zirvede yer almaya devam etti.
2026 için açıklanan ihracat hedefi 4,3 milyar dolar olarak belirlendi. Kızıltan, katma değerli ihracatın artırılması, sürdürülebilirlik ve izlenebilirlik uyumunun sağlanması, maliyet yönetimi, pazar çeşitlendirmesi ve risk yönetiminin öncelikli konular arasında olduğuna işaret etti. UR-GE projeleri, Turkish Seafood Turquality Projesi, yurt dışı fuar katılımları ve uluslararası kuruluşlardaki aktif rolle, ihracatın sürdürülebilir büyümesine katkı sunmayı sürdürecek. 2027 yılı sonunda su ürünleri ihracatında 2,5 milyar dolar hedefi paylaşıldı.
Levrek, “denizlerin kralı” olarak 2025’te de lider konumunu korudu. Levrek ihracatı %17 artışla 570 milyon dolardan 666 milyon dolara yükseldi. Çipura %15 artışla 585 milyon dolara; Türk somonu ise %14 artışla 458 milyondan 521 milyona ulaştı. Diğer su ürünleri ihracatı 193 milyon dolar, orkinos 123 milyon dolar, alabalık 122 milyon dolar ve kaya levreği 32,7 milyon dolar olarak gerçekleşti. Ege Bölgesi, 2025’te ihracatını %7 artırarak 1 milyar 840 milyon dolara taşıdı ve toplam ihracatın %45’ini tek başına karşıladı.
İhracat coğrafyasında Rusya Federasyonu 466 milyon dolar ile ilk sırada yer alırken, İtalya’ya 280 milyon, Hollanda’ya 229 milyon dolar ihracat yapıldı. Kanatlı eti ihracatında Irak ilk sırada 306 milyon dolar olurken Suriye’nin ihracata etkisi %557 artışla 92 milyon dolara ulaştı. Süt ürünlerinde Irak lider konumunda 69 milyon dolar ihracat gerçekleşti; yumurta ihracatında Irak 111 milyon dolarla birinciliğini sürdürdü. Bal ihracatı ise ABD, Almanya ve İngiltere gibi ülkeleri öne çıkaran pazarlar arasında yer aldı.
