Trump’ın Barış Kurulu Nedir ve Şu Anda Hangi Ülkeler Katıldı

Geçmişte açıklanan çatışma sonlandırma planı bağlamında, Barış Kurulu fikri ilk kez kamuoyu önüne getirildi. Daha sonraki aşamalarda, söz konusu kurulun yetki alanı sadece Gazze ile sınırlı kalmayıp dünya genelinde çeşitli çatışmaların çözümüne odaklanacak şekilde genişletilmesi üzerine vurgu yapıldı. Taslak metindeki ifadelere göre, yönetim kurulunun başkanlığı ABD Başkanı tarafından yürütülecek ve kurul, uluslararası barışı teşvik etmek ile çatışmaları sonlandırmakla görevlendirilecek. Üye devletler ise üçer yıllık dönemlerle faaliyette bulunacak ve belirli bir mali yükümlülüğü yerine getirmenin ardından daimi üyelik kazanmayacaklar.

Beyaz Saray, Dışişleri Bakanı olarak Marco Rubio’yu ve özel temsilciler Steve Witkoff ile Jared Kushner’i kurucu Yürütme Kurulu üyeleri olarak belirledi. Ayrıca üst düzey bir yetkili, gönderilen yaklaşık 50 davetiyeden 35’inin şu ana kadar Barış Kurulu’na katılım sözü verdiğini aktardı. HANGİ ÜLKELER KABUL ETTİ? Bu ülkeler arasında İsrail, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn, Ürdün, Katar ve Mısır gibi Orta Doğu müttefikleri yer alıyor; ayrıca NATO üyeleri Türkiye ve Macaristan ile Fas, Pakistan, Endonezya, Kosova, Özbekistan, Kazakistan, Paraguay ve Vietnam da katılımı kabul ettiler. ABD arabuluculuğuyla barış anlaşmasına varan Ermenistan ve Azerbaycan da bu listeye dahildir. Bununla birlikte Belarus Cumhurbaşkanı Alexander Lukashenko’nun daveti kabul etmesi, Rusya ve Çin gibi ülkelerin temkinli duruşunu sürdürdüğü bir dönemde tartışmalı bir gelişme olarak kayda geçti. Ukrayna savaşı nedeniyle Kiev’in kurula katılımına yönelik belirsizlik sürerken, Çin ve Rusya gibi veto hakkına sahip ülkelerin müdahale konusunda dikkatli davranması bekleniyor.

YÖNETİM KURULU NE KADAR YETKİLİ OLACAK? BM Güvenlik Konseyi, Kasım ayında Barış Kurulu’nu görevlendirdi; ancak bu karar 2027 yılına kadar geçerli olacak ve Gazze odaklı bir çerçeve sunuyor. Kurul, Gazze’nin yeniden geliştirilmesini koordine eden geçici bir yönetim olarak işlev görecek ve gerektiğinde geçici bir Uluslararası İstikrar Gücü konuşlandırma yetkisine sahip olacak. Ayrıca ilerlemeyle ilgili olarak altı ayda bir 15 üyeli Güvenlik Konseyi’ne raporlama yükümlülüğü var. Gazze’nin ötesindeki yetki ve işleyiş mekanizmaları konusunda belirsizlikler sürüyor. Tüzüğe göre, Başkan olan ABD Başkanı, bazı kısıtlamalarla da olsa kararları veto etme ve üyeleri görevden alma gibi geniş yürütme yetkilerine sahip olacak; ayrıca kurulus “uluslararası hukuka uygun olarak barış inşası işlevlerini” üstlenecek.