Toroslar’da Her Sabah Tırmanan Lezzet: Kilosu 4000 Liradan Satılıyor
Yağışların sürmesi halinde kuzugöbeği hasadı mayıs sonuna kadar devam edeceğe benziyor. Sedir ve ladin ormanlarının bulunduğu nemli, yüksek rakımlı alanlarda yetişen mantar için köylerin ve ilçenin dört bir yanında sabah erken saatlerde yol tutan halk, dağlarda eşsiz bir fidevi için arayışını sürdürüyor.
Çocuklar, gençler ve yaşlılar demeden bir araya gelen toplama ekibi, gün boyu dağ taş demeden mantar arayışına çıkıyor. Ortalama bir kişi günlük olarak 1 ila 5 kilogram aralığında ürün bulabildiğini söylüyorlar. Kilosu 4 bin liraydı ifadesiyle uzun yıllardır kuzugöbeği toplayan Fatma Kara, her sezon ailesiyle birlikte dağları karıştırıp mantar toplamayı sürdürdüklerini anlatıyor. “Bazen 1 kilo, bazen 5-6 kilo bulduğumuz oluyor. İlk çıktığında kilosu 4 bin liraydı, şimdi yaklaşık bin 500 liraya düştü,” diyor Kara.
Akseki’nin kuzugöbeği neden daha lezzetli? Toros Dağları’nın 1000–1800 metre aralığında yetişen bu mantarın daha dolgun ve belirgin bir tat profiline sahip olduğuna inanılıyor. Sahil bölgelerinde çıkan türlerle arasındaki tat farkını hissedenler, Akseki kuzugöbeğinin tercih edilmesini ve yüksek fiyatlar görmesini mucizevi buluyorlar. Bu özel özelliği nedeniyle talep sürekli artıyor.
Mehmet Kara, her gün dağlara doğru yola çıkarken mantarın güneş gören, karlı ve sedir ile ladin ağaçlarının bulunduğu bölgelerde görüldüğünü ifade ediyor. “Kuzugöbeğini toplamak zahmetli bir iş; sabahın erken saatlerinden akşama kadar ağaçların dibını gezerek arama yapıyoruz,” diye ekliyor.
Toplanan ürünlerin bir kısmı satışa sunularak gelir elde edilirken, bir kısmı ise kış için kurutularak saklanıyor. Kurutulmuş mantarlar özellikle etli yemeklerde ve nohutla birlikte sofraları zenginleştiriyor. Kuzugöbeği toplamanın kendileri için adeta bir alışkanlık haline geldiğini ifade eden Fatma Kara, “Evde otursak dahi aklımız dağlarda kalır; başımız ağrısa bile dağlara çıkmak isteriz. Bir tane dahi bulmak çocuklar kadar sevindirici. Bazen bulamayınca üzülürüz; fakat bu işe karşı koyamazsın. Bu iş bir bakıma hastalık gibi,” şeklinde konuşuyor.
Akseki’de kısa süreli ancak yoğun geçen kuzugöbeği sezonu, bölge halkı için hem ekonomik hem de kültürel bir değer taşımaya devam ediyor. Dünya’da yaklaşık 40 çeşit, Türkiye’de ise 10 ila 15 tür kuzugöbeği bulunmasına rağmen zehirli türlerin de olması, toplama ve tüketimde dikkatli olunmasını gerektiriyor.
