Nihat Tatlısöz: Fiyat Değil Baz Yağ Arzının Daralması Başlığa Yansıyan Tek Sorun
Son küresel gelişmeler Orta Doğu’daki gerilimin artmasıyla enerji piyasalarını direkt olarak etkiliyor. Hürmüz Boğazı’nın kapanması, navlun maliyetlerini yükseltiyor ve petrol ile yağ ürünlerinin fiyatlarını baskı altına alıyor. Uzun süredir süregelen bu durum, tüketici fiyatlarına da yansımaya başladı. Castrol Türkiye’nin Ukrayna ve Orta Asya Genel Müdürü Nilay Tatlısöz, bu sürecin sadece petrol fiyatlarındaki artışla sınırlı kalmadığını belirtiyor; rafinerilerdeki dizel talepleri nedeniyle baz yağ üretiminin gerilediğini ve bu nedenle madeni yağ arzında daralmanın yaşandığını ifade ediyor.
Arz daralması zincirleme etki yaratıyor Analizler, baz yağdaki kısıtlamanın birçok sektörü etkilediğini gösteriyor. Tatlısöz; rafinerilerin hangi ürünün daha kritik olduğuna göre üretim yönlendirmesi yaptığını, dizel talebinin artmasıyla birlikte baz yağ üretiminin ikinci plana düşebileceğini belirtiyor. Bu durum yalnızca madeni yağ sektörüyle sınırlı kalmayıp plastikten gübreye kadar pek çok alanda zincirleme etkiler yaratıyor.
Savaş bitse bile etkisi sürecek Tedarik zincirindeki kırılmaların kısa vadede toparlanmasının zor olduğunu söyleyen Tatlısöz, rafineri üretiminin yeniden devreye alınmasının kolay olmadığını vurguluyor. Lojistikte de ciddi aksaklıklar yaşandığını belirten yetkili, savaşın bugün biteceğini varsaysak bile etkilerin 3 ayda azalmasını, 6 ay ve hatta yıl sonuna kadar devam edebileceğini öngörüyor.
Fiyat artışları kaçınılmaz Maliyetlerin yükselmesiyle birlikte fiyatlarda güncellemelerin yapıldığını aktaran Tatlısöz, mart ayında bazı ayarlamaların gerçekleştirildiğini ve nisan itibarıyla yeni düzenlemelere geçileceğini kaydediyor. Enerji ve tedarik tarafındaki baskılar nedeniyle artışların kademeli olarak yansıtıldığına dikkat çekiyor.
Türkiye pazarı büyüme potansiyelini koruyor Zorlu koşullara rağmen Castrol’ün Türkiye operasyonlarında güçlü bir performans sergilediğini söyleyen Tatlısöz, Türkiye madeni yağ pazarının geçen yılı yaklaşık %0,5 büyüme ile kapattığını; kendilerinin ise %6 büyüyerek pazarın üzerinde bir performans gösterdiğini belirtiyor. Özellikle binek araç motor yağlarında çift haneli büyüme elde ettiklerini ve tüm segmentlerde pazar payını artırdıklarını vurguluyor. 2025 için otomotiv pazarında 1 milyon adetlik satış barajının aşıldığını hatırlatarak, 2026’da da yaklaşık %4-5 büyüme öngördüklerini ifade ediyor.
Gemlik üretimi ve küresel konum Türkiye’deki üretim kapasitesine değinen Tatlısöz, Gemlik tesisinin Castrol’ün küresel üretim ağında Master Plant statüsüne sahip tek tesis olduğuna dikkat çekiyor. Geçen yıl 124 milyon litre üretim gerçekleştirdiklerini ve 2030 hedeflerinin 165 milyon litreye ulaşmak olduğunun altını çiziyor. Üretimin bir kısmını ihraç etmekte olduklarını ve ihracat payını artırmayı hedeflediklerini ekliyor.
Yeni dönemin ana konusu arz yönetimi Küresel belirsizliklerin arttığı bir dönemde arzın sürdürülebilirliği artık en kritik konu olarak öne çıkıyor. Güçlü tedarik zincirine sahip ve müşterisiyle yakın çalışan şirketler bu dönemde avantajlı olacak. Elektrifikasyon ise bir tehdit yerine yeni fırsatlar doğuran bir alan olarak görülüyor. Batarya soğutma sıvıları ve transmisyon yağları gibi farklı ihtiyaçlar, veri merkezi gibi yeni odaklar da büyüme potansiyelini destekliyor.
