Macaristan’da 16 Yıllık Orbán Dönemi Sona Erdi: Rota Avrupa’ya Çevrildi
Macaristan’da 16 yıllık Viktor Orbán dönemiyle özdeşleşen siyasi denklem, seçimlerin sürpriz sonucuyla yer değiştirdi. Rakibi Péter Magyar, halk desteğini alarak iktidar değişimini simgeledi ve Orban’ın liderliğindeki yönetim için zorlu bir geçiş süreci başladı. İlk sonuçlara göre Tisza Anayasası için gerekli olan üçte iki çoğunluk, Magyar liderliğindeki hareket tarafından elde edildi; bu durum, Fidesz’in 55 sandalye ile sınırlı kaldığı tabloya karşı belirgin bir değişim işareti olarak görüldü.
Seçim kampanyasında “Avrupa’ya yöneliş” vurgusunu öne çıkaran Magyar, başbakanlık görevini iki dönemle sınırlama hedefini de ortaya koydu. Bu çerçevede Avrupa Birliği ile ilişkilerin yeniden şekilleneceği ve Rusya ile köprülerin yeniden inşa edilmeyeceği yönündeki taahhütler, zaferin ardından daha netleşti. Magyar, “Macar halkı Avrupa’ya evet dedi” sözleriyle seçim sonuçlarını duyururken, ülkenin tüm vatandaşlarını kucaklayacağını ve devleti yeniden birleştireceğini ifade etti. Ayrıca, devlet kurumlarının yenilendiğini, güçler ayrılığı ile demokrasinin yeniden tesis edileceğini ve yolsuzluk yapanların hesap vereceğini belirtti; göç eden Macarları geri çağırma yönünde de çağrıda bulundu.
Avrupa açısından memnuniyet Bu sonuç, Avrupa’daki liderler arasında da yankı buldu. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, “Macaristan Avrupa’yı seçti” mesajını paylaştı. Almanya Başbakanı Olaf Scholz’un yerine geçtiği Merz ise Magyar’a güç birliği çağrısında bulundu. İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, Macar halkını “tarihi seçim” nedeniyle tebrik ederek Avrupa değerlerinin kazandığını söyledi. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Magyar’ı tebrik eden bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi ve Avrupa ile daha uyumlu bir Macaristan mesajını paylaştı. İngiltere Başbakanı Keir Starmer ise bu olayı “avrupa demokrasisi için tarihi bir an” olarak nitelendirdi. İtalya Başbakanı Giorgia Meloni de Magyar’ı tebrik ederken Orban’a olan işbirliğinin uzun süredir sürdüğünü hatırlattı. Ukrayna’dan da destek veren açıklamalar geldi; Volodimir Zelenskiy iki ulusun çıkarları ve Avrupa güvenliği açısından birlikte çalışmanın önemini vurguladı. Ukrayna Başbakanı Yulia Svyrydenko ise Macaristan’ın Moskova’nın etkisinden uzak duruşunu memnuniyetle karşılandığını ifade etti.
Magyar’ın stratejisi Magyar, ittifakları tercih etmeden bağımsız bir kampanya yürütmeyi benimsedi. Tisza hareketi, Fidesz’in güçlü olduğu bölgelerde küçük aktivist gruplarla örgütlenerek tabana yayıldı. Adaylar ise sağlık, eğitim ve ekonomi konularını yakından bilen meslek sahiplerinden seçildi. ABD de seçim sürecinde başlangıçtan itibaren Viktor Orbán’a desteğini sürdürdü. Başkan Yardımcısı JD Vance, Budapeşte’yi ziyaret ederek destek verirken, Donald Trump da sosyal medya üzerinden Macar seçmenleri Magyar için oy vermeye çağırdı. Resmi olmayan sonuçlar bazı ülkelerin tebrik mesajlarını hızla yükseltecek bir atmosfer yaratırken, ABD’de Demokratlar Magyar’a yakın dururken, Orbán destekçilerinden Elon Musk’ın görüşleri sonuçlara yönelik farklı tepkiler doğurdu ve Soros konusundaki tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
