Doğalgaz Fiyatları İran Savaşıyla Yükselişe Geçti

Avrupa’da savaşın başladığı ilk günlerden önce 32 Euro olan doğalgaz fiyatları, piyasaların açılmasıyla birlikte hızla yükseldi. Beşinci günde yaklaşık olarak %62’lik bir artışla 53 Euro seviyesine çıktı. Hürmüz Boğazı’ndaki savaş tehditleri, LNG taşıyan gemi rotalarının akışını kısıtlayarak enerji maliyetlerini daha da yukarı çekti.

Analistler, Ortadoğu’daki çatışmanın enerji maliyetlerinde uzun süreli bir artışa yol açabileceğini ve bu durum Avrupa ekonomisini yavaşlatırken bazı Asya ekonomilerini de olumsuz etkileyebilir endişelerini paylaşıyor. Hollanda Doğalgaz Transferi Sözleşmesi (TTF) vadeli işlemleri, 3 Mart Salı günü megawatt saat başına 60 Euro’nun üzerine çıktı. Haftalık bazda ise fiyatlar yaklaşık %76 artış kaydetti.

Asya’da ise Kuzeydoğu Asya LNG referans fiyatı, Japonya, Güney Kore, Çin ve Tayvan’a yapılan teslimatları kapsayacak şekilde bir yıllık zirveye ulaştı ve megawatt saat başına yaklaşık 43 Euro seviyesine çıktı.

SAVAŞLA GELEN ARZ DÜŞÜŞÜ Küresel LNG üreticilerinden Katar, İran’ın Ras Laffan ve Mesaieed Sanayi Şehri’ne düzenlediği insansız hava aracı saldırılarının ardından 2 Mart’ta üretimin durdurulduğunu duyurdu. Goldman Sachs, bu gecikmenin kısa vadede küresel LNG arzını yaklaşık yüzde 19 oranında azaltacağını öngörüyor.

Uzmanlar, Avrupa ve Asya’nın büyük bölümünün hem yerli kaya gazı hem de LNG üretiminden faydalanan ABD ile karşılaştırıldığında potansiyel doğalgaz fiyat şoklarına daha çok açık olduğunu belirtiyor. Avrupa’nın ithal ettiği doğalgazın yaklaşık yüzde 25’inin LNG olması da bu zeminde kırılganlığı artırıyor. Küresel LNG üretiminin yaklaşık yüzde 20’si Hürmüz Boğazı üzerinden taşıtılıyor ve uzun süreli bir tıkanıklık, 2022’de başlayan Rusya–Ukrayna Savaşı sırasında görülen bir şok dalgasına benzer etkiler yaratabilir.

İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın tüm kontrolünün ülkeye ait olduğunu açıkladı. 4 Mart sabahında ABD ise 17 İran gemisinin batırıldığını bildirdi.

Avrupa piyasalarında savaşın etkisiyle doğalgaz fiyatları hızlı bir şekilde yükseldi. Savaş öncesi 32 Euro seviyesinde olan fiyatlar, açılan piyasalarda birinci haftanın sonunda belirgin bir artışla 53 Euro’ya ulaştı. Hürmüz Boğazı’ndaki tehditler, LNG taşıyıcılarının yollarını belirsizleştirerek maliyetleri yukarı taşıdı.

Analistler, Ortadoğu’daki devam eden çatışmaların enerji arzında kalıcı sarsıntılara yol açabileceğini ve bunun Avrupa ekonomisini baskılayabileceğini belirtiyor. Ayrıca Asya’daki bazı ekonomileri de etkileme potansiyeli taşıyorlar. TTF vadeli işlemleri 3 Mart’ta 60 Euro’nun üzerine çıkarak haftalık bazda yaklaşık %76 artış gösterdi.

Asya tarafında ise Kuzeydoğu Asya LNG referans fiyatı, Japonya, Kore, Çin ve Tayvan’a yapılacak teslimatları kapsayacak şekilde yıllık zirveye çıktı; megawatt saat başına yaklaşık 43 Euro seviyesinde işlem gördü.

SAVAŞ LAZIMI ARZ KISITLAMASI Dünyanın en büyük LNG üreticilerinden Katar ve İran’ın Ras Laffan ile Mesaieed Sanayi Şehri’nde yaşanan insansız hava aracı saldırılarının ardından 2 Mart’ta üretimi durdurma kararı aldığı açıklandı. Goldman Sachs, bu operasyonel aksamaların kısa vadede küresel LNG arzını yaklaşık %19 azaltacağını öngördü.

Uzmanlar, Avrupa ve Asya’nın büyük kısmının yerli kaya gazı ve LNG üretiminden faydalanan ABD ile karşılaştırıldığında olası doğalgaz fiyat şoklarına daha savunmasız olduğunu ifade ediyor. Avrupa’nın ithal ettiği doğalgazın yaklaşık yüzde 25’inin LNG olması, bu bölgenin risklere karşı daha açık olmasına neden oluyor. Ayrıca küresel LNG üretiminin yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı üzerinden geçmekte ve uzun süreli bir aksama, 2022’de başlayan çatışmaların ardından yeniden şok dalgalarına yol açabilir.

İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın tüm kontrolünün İran’da olduğunu açıkladı. 4 Mart sabahında ABD, 17 İran gemisinin batırıldığını bildirdi.

Avrupa’da savaş öncesi 32 Euro olan doğalgaz fiyatları, savaşın başlamasıyla birlikte artışını sürdürdü. Piyasaların açıldığı ilk günlerde görülen yükseliş, beşinci günde yaklaşık %62 artışla 53 Euro’ya çıktı. Hürmüz Boğazı’ndaki savaş tehditleri, LNG taşıyıcılarının rotalarını tehdit ederek maliyetleri yukarı çekiyor.

Öne çıkan analizler, Ortadoğu’daki çatışmaların enerji maliyetlerinde uzun vadeli bir artışa yol açabileceğine işaret ediyor. Bu durum Avrupa’daki büyümeyi baskılar ve bazı Asya ekonomilerini de olumsuz etkileyebilir. 3 Mart Salı’da Hollanda TTF vadeli işlemleri megawatt saat başına 60 Euro’nun üzerine çıktı; haftalık artış yaklaşık %76 olarak değerlendiriliyor.

Asya piyasalarında Kuzeydoğu Asya LNG referans fiyatı, 1 yılın zirvesine doğru hareket ederek Japonya, Kore, Çin ve Tayvan’a yapılacak teslimatları kapsayacak şekilde yaklaşık 43 Euro seviyesinde işlem gördü.

SAVAŞLA ARZ KISITLAMASI Dünyanın en büyük LNG üreticilerinden Katar ve İran’ın Ras Laffan ve Mesaieed bölgelerinde yaşanan insansız hava aracı saldırıları sonrası 2 Mart’ta üretimi durdurduğu bildirildi. Goldman Sachs, bu duraksamanın kısa vadede küresel LNG arzını yaklaşık %19 azaltacağını öngörüyor.

Uzmanlar, Avrupa ve Asya’nın büyük kısmının potansiyel doğalgaz fiyat şoklarına karşı savunmasız olduğunu dile getiriyor. Avrupa için doğalgazın yaklaşık yüzde 25’inin LNG olması bu riski daha da artırıyor. LNG üretiminin yaklaşık beşte birinin Hürmüz Boğazı üzerinden geçtiğini hatırlatan analistler, uzun süreli bir aksamanın 2022’deki gibi şok dalgalarına yol açabileceğini belirtiyor.

İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın tüm kontrolünün İran’da olduğunu açıkladı. 4 Mart sabahında ABD, 17 İran gemisinin batırıldığını duyurdu.