ABD-İsrail ve İran Arasındaki Kalıcı Ateşkes Türkiye’ye Doping Olur

Mart aylarında Orta Doğu’daki çatışmalar petrol fiyatlarını uzun süre 110 dolar seviyesinde tutmuştu. Ancak iki haftalık aranın ardından piyasalarda bir nefes alımı görüldü; Brent petrolün varil fiyatı, Hürmüz Boğazı geçişlerinin yeniden başlamasıyla birlikte 95 doların altına geriledi. Bu süreçte ABD-İsrail ve İran arasındaki çatışma ortamı ile emtia fiyatlarındaki yükselişler, Türkiye gibi ithalatçı ülkelerin görüntüsünü bozdu.

GELENEKSEL TAHMİNLER NASIL DEĞİŞTİ? Son haftalarda küresel finansal aktörler, Türkiye’nin enflasyon görünümünü yukarı yönlü revize etti. Citigroup ve JP Morgan gibi kurumlar, yıl sonu için Türkiye için enflasyon tahminlerini %29 ve %28 düzeyine taşıdı. Bu güncelleme, politika faizinin daha yüksek seviyelerde kalacağı yönündeki görüşleri pekiştirdi. Cari açık ise 25 milyar dolardan yaklaşık 40 milyar dolara yükselmiş durumda.

TÜRKİYE İÇİN 5 MUHTEMEL FIRSAT Kalıcı bir ateşkes ve istikrarlı bir barış ortamı kurulması halinde Türkiye ekonomisinin beş temel fırsatla karşılaşabileceği belirtiliyor:

• 1-Enflasyon: Enerji ve diğer emtia fiyatlarındaki düşüş enflasyon beklentilerini törpüleyebilir. Mart ayında yıllık TÜFE yüzde 30,87 olarak açıklandı.
• 2-Faiz: Yabancı yatırımcıların geri dönüşüyle piyasa faizlerinde düşüş başlayabilir; ardından politika faizi üzerindeki baskılar da hafifleyebilir. TCMB’nin 22 Nisan toplantısı öncesinde politika faizi %37, iki yıllık gösterge tahvil faizi ise yaklaşık %42,4 seviyesinde seyrediyordu.
• 3-Cari Denge: Balon haline gelen emtia fiyatlarının sönmesiyle enerji faturası kaynaklı olumsuz beklentiler pozitife evrilebilir. Ocak sonunda Türkiye’nin 12 aylık cari açığı 32,9 milyar dolar civarındaydı. Portföy girişleri, doğrudan yatırımlar ve turizm gibi ana bileşenler jeopolitik risklere karşı hassas kanaatleri ifade ediyor.
• 4-Döviz: Emtia fiyatlarındaki yükselişin yarattığı döviz ihtiyacı ve risk iştahındaki dalgalanmalar kurlar üzerinde baskı oluşturdu. Mart ayında TCMB’nin rezervlerinde yaklaşık 50 milyar dolar gerileme kaydedildi; dolarda ise değer kazanımı çok sınırlı kaldı. Jeopolitik risklerin azalmasıyla dolar talebi düşebilir ve TL üzerindeki baskı hafifleyebilir.
• 5-Büyüme: Yüksek emtia maliyetleri ve siparişler üzerindeki baskılar büyümeye yönelik riskleri desteklerken, savaşın etkileri kısmen şalter indirmeye yol açtı. İmalat PMI’sı martta 47,9’a geriledi; bu, son beş ayın en düşük seviyesi olarak kaydedildi. Ancak barışın kalıcı bir niteliğe kavuşması durumunda maliyet baskılarının azalmasıyla büyümede pozitif sinyaller güçlenebilir. OECD’nin 2026 büyüme tahmini %3,3 olarak öne çıktı ve iyimser senaryoda bu rakam yukarı yönlü revize edilebilir.

EKONOMİSTLER NE DİYOR? Rota Portföy Başekonomisti Özlem Bayraktar Gökşen, savaş sonrası sönümlenme işaretleriyle Türkiye’nin diğer gelişmekte olan ülkelerden daha öne çıkabileceğini düşünüyor ve yabancı sermayenin geri dönüşünün bu süreçte belirleyici olacağını belirtiyor. Dezenflasyon sürecinin hızlanacağını öne süren Gökşen, risk iştahının artması halinde en olumlu ayrışmanın Türkiye’den gelebileceğini vurguluyor. Stratejist Banu Kıvcı Tokalı ise petrol fiyatlarındaki düşüşün enerji ithalatçısı gelişen ülkeler için hayati öneme sahip olduğunu kaydederek, dolar endeksinin 98’e gerilemesinin Türkiye başta olmak üzere gelişen piyasalara yönelik risk iştahını artıracağını ifade ediyor. Türkiye’nin doğru bir rota izlediği senaryoda, olumlu bir ayrışmanın mümkün olduğu belirtiliyor. KAYNAK: Türkiye Gazetesi