FAO Açıkladı: Küresel Gıda Fiyatları Yeni Döneminde Yükselişte
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), mart ayında küresel gıda emtia fiyatlarının yükseliş eğilimini sürdürdüğünü açıkladı. FAO Gıda Fiyat Endeksi, martta 128,5 puana çıkarak önceki aya göre %2,4, geçen yılın aynı dönemine göre ise %1 artış gösterdi. Enerji fiyatlarındaki yükselişin Orta Doğu’daki gelişmelere bağlı olarak etkili olduğu belirtiliyor.
Tahıl ve yağ fiyatlarında artış: Mart ayında Tahıl Fiyat Endeksi aylık bazda %1,5 yükseldi. Küresel buğdaysında, ABD’deki kuraklık ve Avustralya’daki gübre maliyetlerinin ekim beklentilerini baskılaması nedeniyle fiyatlar %4,3 yükseldi. Mısır fiyatları sınırlı artış kaydederken, pirinçte %3’lük düşüş kaydedildi. Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi ise şubata kıyasla %5,1 artarken yıllık bazda %13,2 yükseldi. Palm yağı, soya yağı, ayçiçeği ve kolza yağlarındaki yükselişte petrol fiyatlarındaki artışla birlikte biyoyakıt talebinin artacağı beklentisi etkili oldu.
Et ve süt ürünlerinde sınırlı artış: Mart ayında Et Fiyat Endeksi %1 yükseldi. Avrupa Birliği’nde domuz eti fiyatları mevsimsel talep öncesinde artış gösterdi; Brezilya’da sığır eti arzı daralması nedeniyle fiyatlar yükseldi. Buna karşılık kümes hayvanları ve koyun eti fiyatlarında düşüş kaydedildi. Süt Ürünleri Fiyat Endeksi ise %1,2 artış gördü. Süt tozu fiyatları Okyanusya’da arz daralmasıyla yükselirken, AB’de peynir fiyatları üretimin artması ve zayıf talep nedeniyle geriledi.
Şeker fiyatlarında sert yükseliş: Mart ayında Şeker Fiyat Endeksi %7,2 artış gösterdi. Brezilya’da şeker kamışının daha yoğun etanol üretimine yönlendirilmesi, fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturdu.
Üretim ve stok görünümü: FAO, 2026 yılı küresel buğday üretiminin %1,7 azalarak 820 milyon ton olması öngörüyor. Hindistan’da rekor üretim beklenirken AB, Rusya ve ABD’de düşüşler tahmin ediliyor. Küresel mısır üretiminin Arjantin, Brezilya ve Güney Afrika’da ortalamanın üzerinde gerçekleşmesi bekleniyor. 2025 yılı küresel tahıl üretimi ise 3 milyar 36 milyon tonla yıllık %5,8 artış gösterdi. Dünya pirinç üretimi %2 artışla 563,3 milyon tona ulaşarak rekor kırdı. Tahıl tüketimi 2 milyar 945 milyon ton olurken stoklar %9,2 artışla 951,5 milyon ton olarak hesaplandı. Stok/kullanım oranının %32,2 seviyesinde olması, küresel arzın görece rahat seyrettiğini gösteriyor.
