Bakanlıktan İsrail’le Ticaret Sürdüğüne Yönelik İddialara Yanıt: Tamamen Yalancı
Resmi açıklama, Türkiye’nin İsrail ile olan tüm ticaretine 2 Mayıs 2024 tarihi itibarıyla son verildiğini net biçimde vurguluyor. Buna göre ihracat, ithalat, serbest bölge ve transit ticaret tamamen durdurulmuş durumda; hatta Türk ve İsrail bayraklı taşıtlarla dahi ticaret yapılmıyor. Gümrükler ve serbest bölgelerde İsrail ile işlem tamamen askıya alınmış olup bu süre zarfında ticaret sıfıra inmiştir.
Filistin’e yönelik ihtiyaçlar ise Filistin Milli Ekonomi Bakanlığı’nın onayları ve iki ülkenin denetimi altında yürütülüyor. Yetkililer, Filistin’e verilen yardımların ve sevkiyatların yalnızca söz konusu Bakanlıkların yetkisiyle ve karşılıklı olarak teyit edilerek gerçekleştirildiğini belirtiyorlar. Resmi anlaşmalara göre bu ürünlerin asli kullanıcıları Filistin olup, akdetmiş olan çerçeve hükümleri gereğince hareket ediliyor.
Raporlar, Filistin’in zorunlu ihtiyaçları için yapılan düşük hacimli ihracatın İsrail’e yaptığı bazı sevkiyatla karıştırılmaması gerektiğini vurguluyor. Bu noktada, Filistin için gereken temel girdilerin akışı Filistin tarafındaki mekanizmalarla ve karşılıklı denetimle sürdürülüyor. Ayrıca, Filistin’in liman ve gümrük sorunları nedeniyle ayda yaklaşık 50-60 milyon dolar düzeyinde ticaretin İsrail’in iki limanı üzerinden gerçekleştirildiği belirtiliyor; bu durumun da bazı çevrelerce farklı biçimde sunulduğu ifade ediliyor.
Ekonomik baskılar ve Gazze konumu çerçevesinde Türkiye, Gazze’de ateşkesi desteklemek amacıyla 7 Ekim 2023’ten bu yana İsrail’e yönelik ticaret cinsinden yaklaşık 13-14 milyar dolar değerinde ihracattan feragat etmiştir. Bu fedakarlık, Türkiye devletinin Filistin davasına yaptığı vurgulu destek olarak nitelendiriliyor. Resmi açıklamalara göre Türkiye, Gazze’ye en çok yardım sağlayan ülkeler arasındaki konumunu sürdürmüş ve insani yardımların ulaştırılmasına öncelik vermiştir.
Chp’li bazı milletvekillerinin İsrail ile ticaretin hâlâ yürüdüğüne dair iddialarına karşılık olarak, resmi istatistiklere dayanılarak bu görüşlerin yanlış olduğu kaydediliyor. Veriler, İsrail’e yönelik tüm ticaretin durduğunu ve 2 Mayıs 2024 sonrası herhangi bir gümrük beyannamesinin veya sevkiyatın olmadığını net biçimde gösteriyor. Buna karşılık, Filistin ile ilişkili ticaretin iki ülkenin yetkili kurumlarının denetiminde ve Filistin lehine kullanıma dönük olarak sürdüğü belirtiliyor.
