İrana Özel Harekat Planı: ABD ve İsrail’in Uranyum Edinme İddiası

ABD’nin İran’a karşı olası bir müdahale düşüncesi birçok aşamadan geçiyor. Kaynaklar, sınırlı sayıda özel kuvvetlerin devreye girebileceği ve uranyumun bulunduğu tesislere operasyon yapılabileceği yönünde ortak bir tasavvur paylaşıyor. Hedef, Tahran’ın elinde bulunan yaklaşık 450 kilogram yüzde 60 zenginleştirilmiş uranyumun ele geçirilmesi olarak öne çıkıyor.

Trump’a sorulan soru üzerine, Başkan Trump’ın henüz konuyu netleştirmediğini ifade ettiği belirtiliyor. “Göreceğiz, bunu şimdi konuşmuyoruz. Ancak ileride yapabiliriz,” şeklinde yanıtlar verildi. Ayrıca kara birlikleriyle yürütülecek bir operasyon için çok ikna edici bir gerekçe olması gerektiğini vurguladı; mevcut haberlerde ise kara harekâtı yerine sınırlı sayıda özel kuvvetlerin operasyon yapabileceği ihtimali öne çıkıyor.

İki ülke arasındaki koordinasyon ve riskler konusunda taraflar, İran ordusunun operasyon esnasında ciddi bir tehdit oluşturmayacağından emin olduktan sonra hareket etmeyi planlıyor. Operasyonun kimin tarafından yürütüleceği konusunda da netlik bulunmuyor; Amerikalı ya da İsrailli personelin mi yoksa iki ülkenin ortak bir girişimin mi olacağı belirsizliğini koruyor.

Uranyum için iki ana seçenek üzerinde duruluyor: biri stokların İran dışına çıkarılması, diğeri ise bulunduğu yerdeki muhafaza veya seyreltilmesi. Seyreltilme sürecine Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’ndan nükleer bilimcilerin katılımı gerekeceği belirtiliyor.

Uranyumun asıl konumu konusunda iki kilit soru hâlâ yanıt bekliyor: Stok nerede bulunuyor ve nasıl alınacaktır? Özellikle stokun çoğunluğunun İsfahan’daki yeraltı tünellerinde olduğu, geri kalanının ise Fordo ve Natanz’da bulunduğu yönünde çeşitli bilgiler paylaşılıyor.

Birleşik bakış açısı ise göründüğünden daha karmaşık: 11 nükleer bomba üretilebilecek düzeye çıkması mümkün görülen zenginleştirme oranı, mevcut uranyum miktarıyla bu ihtimalin hangi hızda gerçekleşebileceğini tartışmaya açıyor. 450 kilogram uranyumla yaklaşık 11 nükleer bomba üretilebileceği ifadeleri, karar mekanizmalarını ve operasyon senaryolarını daha da kritik hâle getiriyor.

Ayrıca haberlerde, Amerika Yönetimi içinde Hark Adası’nın ele geçirilmesinin de tartışıldığı iddia ediliyor. Bu ada, Buşehr Limanı’ndan 55 kilometre mesafede yer alıyor ve İran’ın ham petrolünün büyük bir bölümünün ihraç edildiği önemli bir terminal olarak öne çıkıyor.