Bakanlık Mercek Altında: 194 İşletmenin Faaliyetleri Durduruldu
Hazine ve Maliye Bakanlığı, yetkisi olmadan döviz alım-satım faaliyeti yürüten işletmelere karşı harekete geçti. Türkiye genelinde, yasal izinle faaliyet gösteren döviz bürosu sayısı 1.018 iken, yetkisi bulunmayan birçok işletmenin bu alanda faaliyette bulunduğu tahmin ediliyor. E-Devlet üzerinden gelen ihbarlar ve bakanlığın tespitleri sonucunda 194 kaçak işletme hakkında işlem başlatıldı. Bu kaçak işletmelerin sahte para vererek vatandaşları mağdur etmesi, ayrıca suç gelirlerinin aklanması ve kayıt dışılığın artması riskini doğuruyor.
KUYUMCULARA DİKKAT Yetkili Müesseseler ve Döviz Büroları Derneği (TÜYEMDER) Başkanı Serdar Yerlioğlu, saha çalışmalarında yaklaşık 5.000 işletmenin para transfer merkezleri ve benzeri yapılar üzerinden yetkisiz döviz alım-satım faaliyeti yürüttüğünü ifade ediyor. Ayrıca, Türkiye genelinde yaklaşık 40.000 kuyumcu işletmesinin önemli bir bölümünün yetkili olmadıkları halde döviz işlemleri gerçekleştirdiğine dair ciddi bulgular bulunduğunu belirtti. Bu durumun, kaçak faaliyetler olarak değerlendirildiğini vurguladı.
Bir işletmenin ana faaliyeti döviz alım-satımı olmaması durumunda, tezgahta yetkisiz işlem yaptığı tespit edildiğinde 50.000 ila 250.000 TL arasında idari para cezası uygulanıyor ve işletme 1 ay süreyle kapatılıyor. Bu tür ihlallerin 5 yıl içerisinde tekrarı halinde ceza üst sınırdan uygulanıyor; tekrarlanan kabahatler ise iki kat ceza ile karşılaşılıyor.
Kaçak döviz bürosunun tespit edilmesi halinde faaliyeti süresiz olarak durdurulur ve işletenler hakkında soruşturma başlatılır. Bakanlık, denetimler kapsamında alenen döviz bürosu gibi görüntülenen ve tablo panolarıyla kamuoyunda yetkili kurum izlenimi veren 194 kaçak işletmenin faaliyetlerini durdurdu.
İZİN BELGESİ OLMASI ZORUNLULUĞU Vatandaşlar, bir işletmenin yetkili döviz bürosu olup olmadığını, Faaliyet İzin Belgesi’ne bakarak anlayabilir. Belgenin ıslak imzalı olarak yetkilendirilmiş döviz bürolarına iletildiği ve herkesin kolaylıkla görebileceği bir yerde asılması gerektiğini belirten Yerlioğlu, vatandaşların bu belgeyi görmedikleri iş yerlerinden döviz alım-satımı yapmamalarını ve işlem öncesinde belgenin varlığını sorgulamalarını tavsiye ediyor.
SAHTE PARA RİSKİ Yerlioğlu, kaçak büroların sahte para, kayıt dışılık ve suç gelirlerinin aklanması gibi riskleri artırdığına dikkat çekiyor. Yetkili döviz bürolarında para sayma cihazları, sahtecilik tespit cihazları, kamera kayıt sistemi ve eğitimli personel gibi zorunluluklar bulunurken, yetkisiz işletmelerde bu kontrollerin olmaması vatandaşlar için önemli bir güvenlik açığı yaratıyor.
VATANDAŞA SORUŞTURMA UYARISI Yetkisiz işletmelerden döviz alım-satımı yapan kişilerde de yasal sorumluluk doğabileceğini söyleyen Yerlioğlu, işlemin suç gelirleriyle bağlantılı olması veya yasa dışı faaliyete bilerek iştirak edilmesi durumunda vatandaşların da soruşturma kapsamına alınabileceğini belirtiyor. Bu durumda vatandaşların savcılık ve emniyet birimlerine başvurması öneriliyor.
