Trump ve Çin Devlet Başkanı Şiden Kritik Görüşme
Çin devlet haber ajansı Xinhua’ya göre, Şi Jinping’in bugün ABD Başkanıyla bir telefon görüşmesi gerçekleştirdiği belirtildi. Görüşme, Şi’nin bugün içinde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı temasın ardından geldi ve taraflar arasındaki gerilimin giderek arttığı bir dönemde karşılıklı gelişmeleri ele aldı. Şi, global risklerin çeşitliliğine vurgu yaparak Rusya ile ortak hareket etme çağrısını yineledi; iki ülkenin güvenlik ve ekonomik alanlarda koordinasyonunu güçlendirmek üzere daha proaktif bir tutum sergilemeleri gerektiğini ifade etti. Çin-Rusya ilişkileri için yeni bir yol haritası çerçevesinde çalışmaya hazır olduklarını belirtmesi, iş birliğinin derinleşmesi yönündeki kararlılığı gösterdi.
Putin ise giderek karmaşıklaşan uluslararası tablo karşısında Rusya’nın Çin ile çok taraflı platformlarda, özellikle BM, ŞİÖ ve BRICS çerçevesinde iş birliğini güçlendirmeye istekli olduğunu dile getirdi. İki ülke arasındaki yakınlaşmanın artık yalnızca iki liderin buluşmasıyla sınırlı kalmadığını, çok taraflı iş birliğinin de güncel küresel dinamikler açısından kritik olduğuna işaret etti.
Washington-Moskova-Pekin ekseninde değişen dengeler Çin, Ukrayna Savaşı sonrasında Batı dünyasına karşı bir denge unsuru olarak Moskova ile stratejik yakınlaşmayı sürdürme politikası izliyor. İki ülkenin liderleri, İkinci Dünya Savaşı’nın bitişinin 80. yılını kutlama programları kapsamında karşılıklı ziyaretler gerçekleştirdi; Şi’nin Mayıs 2025’te Rusya’ya yaptığı ziyaret ve Zafer Günü kutlamalarına katılımının ardından Putin’in Eylül 2025’te ŞİÖ Zirvesi ve Pekin’deki askeri geçit törenlerinde karşılık verdiği görüldü. Bu karşılıklı temaslar, Trump’ın uyguladığı tarife politikalarının etkisiyle artan ticari gerilimler ve transatlantik ittifakında gelen zayıflama sinyallerinin gölgesinde Pekin ile Moskova arasındaki yakınlaşmanın güçlenerek sürmekte olduğunun mesajını taşıdı.
Aynı dönemde Trump’ın iktidarını pekiştirme çabalarının, ABD’nin Rusya’ya yaklaşımında değişikliklere yol açtığı belirtiliyor. Avrupa’daki müttefiklerini dışlayan bir barış planı önerisiyle Rusya’ya yaklaşımını değiştirmeye çalışan Trump, küresel ittifak zayıflığının farkında olarak Çin ile Rusya arasındaki bağları güçlendirmek yönünde adımlar atıyor. Trump, Mart 2025’te Fox News’e verdiği röportajda, Çin ile Rusya arasındaki bağların güçlenmesinin geçmiş politikaların sonucu olduğunu söyleyerek, bu iki ülkenin bir araya gelmesinin “iyi bir şey olmadığını” ifade etti. Bu dönemde Çin ve Rusya, uzun süredir Batı’nın kurallara dayalı düzenini güç yoluyla değiştirmeye çalıştığı eleştirilerinin odak noktasıydı; fakat Trump’ın yaklaşımı, tarife politikaları ve çok taraflı düzenin değiştirilmesi yönündeki söylemlerle uluslararası arenada yeni dinamikler oluşturuyor.
