Deri Sektöründe Konsolidasyon Dalgası Kapıda: Sektördeki Trenler ve İçerideki Dinamikler
Türkiye deri, konfeksiyon ve hammaddelerden oluşan geniş alt sektöründe yaşanan maliyet artışları ve döviz kurlarının etkisiyle firmalarda ciddi bir daralmanın yaşandığını gösteren görüşler ön planda. Artan maliyetler, enflasyonla eşleşemeyen kur farkları, teknolojiye uyum eksikliği ve finansmana erişimdeki güçlükler üreticileri zora sokuyor. Bu şartlar altında sektör, güçlü bir konsolidasyon dalgası bekliyor; 250 bin dolar ve üzeri ihracat yapan işletmelerin sayısında ise hızlı bir azalma olduğu ifade ediliyor. Küçülen firmalar birleşerek ayakta kalmaya çalışırken, global ölçekte tabana yayılan ve uygun fiyatla rekabet edebilen markaların ayakta kalacağı öngörüleri paylaşılıyor.
Tüketici davranışlarında köklü değişimler yaşanıyor; keyfi alışverişin yerini kalite ve sürdürülebilirlik alırken, hibrit satış modelleri kalıcılığını koruyor. Sektörde otomasyon ve yapay zeka yatırımlarının geçmişte geri planda kaldığına dikkat çekilirken, ucuz iş gücüne bel bağlandığı için kaynaklar tükenmiş ve kredi maliyeti yükselmiş durumda. Bu koşullarda teknolojiye uyumun mucizeye kaldığı belirtiliyor.
Markalaşmanın Önemi ve Zincir Mağazaların Etkisi Gündemdeki tartışmalarda markalaşmanın hayatta kalmanın kilit unsuru olduğu vurgulanıyor. Ancak zincir mağazaların kendi markalarını baskınlaştırması, üretici markalarının güç kaybetmesine yol açıyor. Türkiye’de üretici markası konumunun zayıflaması, küresel konkurtsiyonda rekabet avantajını zayıflatıyor. Bugün İtalya’da üreticinin kendi markasına sahip olduğuna dikkat çekiliyor; Türkiye’de ise zincir mağazalar markalaşmayı belirliyor ve üreticinin kendi markasından vazgeçmesine yol açıveriyor.
OSB ve Bölgesel Kümelenmenin Önemi Ege Deri ve Deri Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkan Yardımcısı Halil Gündoğdu, sektörün mutlaka OSB kümelenmesi altında bir araya gelmesi gerektiğini belirtiyor. İzmir’in Türkiye’nin önde gelen ihracat ve sanayi merkezlerinden biri olduğuna işaret eden Gündoğdu, Deri Mamulleri özelinde bir OSB bulunmaması ve bölgede dağınık yapının sektörü olumsuz etkilediğini ifade ediyor. Emek yoğun bir sektör olarak yan sanayinin gelişimi, nitelikli ara eleman ile istihdamın artırılması için sektörün birlik içinde hareket etmesi gerektiğini vurguluyor. Şu anda bölgede 300 firmanın arasından sadece 40’ının ihracat yükünü taşıdığına dikkat çekiyor ve bu dengesiz tabloyun sürdürülemez olduğunu belirtiyor.
Teşviklerin ve İhracatın Dağılımı Teşviklerin bölgesel değil sektörel olarak ele alınması gerektiğini vurgulayan Gündoğdu, devlet desteklerinin mevcut olduğunu ancak kullanım şartları ve sektörel uyum açısından iyileştirmeye ihtiyaç duyulduğunu dile getiriyor. İhracatın tabana yayılmasının önemine değinen uzman, aktif ihracatçı sayısının artırılmasının ve ihracat rakamlarının daha ileri taşınmasının kritik olduğunu vurguluyor.
